Biri Bana Hakaret Etti, Ne Yapmalıyım?
Hakaret, Türk Ceza Kanunu (TCK) m. 125 kapsamında kişilerin onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte bir fiil veya sövmek suretiyle işlenen bir suçtur. Günlük hayatta, iş yerinde veya sosyal medyada hakarete maruz kalan kişilerin duygusal tepkiler vermek yerine, hukuki haklarını korumak için bilinçli ve metodik hareket etmesi gerekir.
Bir kişi size hakaret ettiğinde hak kaybına uğramadan adli süreçleri başlatabilmeniz için izlemeniz gereken hukuki süreçler aşağıda detaylandırılmıştır.
1. Öncelikli Adım: Delillerin Eksiksiz ve Hukuka Uygun Şekilde Toplanması
Ceza yargılamasında en kritik husus, ispat yüküdür. Hakaret suçunun işlendiğini kanıtlayabilmek için öncelikli adım, olayın gerçekleşme şekline göre delilleri karartılmadan güvence altına almaktır:
Sözlü ve Yüz Yüze Hakarette: Hakaretin gerçekleştiği anda ortamda bulunan kişilerin tanıklığı çok önemlidir. Görgü şahitlerinin isim ve iletişim bilgileri not edilmelidir.
Sosyal Medya ve Mesajlaşma Uygulamalarında (İnternet Yoluyla Hakaret):
- Ekran görüntüleri (screenshot) alınmalıdır. Ekran görüntüsünde ilgili profilin kullanıcı adı, bağlantı adresi (URL), mesajın veya yorumun tarihi ve saati net bir şekilde görünmelidir.
- İmkan varsa, içerik silinmeden önce Türkiye Noterler Birliği’nin "e-Tesbit" hizmeti kullanılarak içerik noter kanalıyla kayıt altına alınmalıdır.
Arama ve Sesli Mesajlarda: Gelen ses kayıtları, SMS’ler veya WhatsApp sesli mesajları saklanmalıdır.
2. Hakaret Suçunun Niteliğinin ve Cezasının Belirlenmesi
Hakaretin işleniş şekli, verilecek cezanın miktarını ve soruşturmanın seyrini doğrudan etkiler:
- Basit Hakaret: Yüz yüze veya mağdurun gıyabında (en az 3 kişiyle ihtilat ederek) işlenen hakarettir.
- Nitelikli Hakaret: Suçun; kamu görevlisine görevinden dolayı, dini, siyasi, felsefi düşünce ve inançlardan dolayı veya alenen (herkesin görebileceği sosyal medya paylaşımları, TV, basın vb.) işlenmesi halinde ceza artırılır.
- Haksız Fiile Karşılık veya Karşılıklı Hakaret (TCK m. 129): Hakaretin haksız bir fiile tepki olarak veya karşılıklı sövme şeklinde işlenmesi durumunda mahkeme cezayı indirebilir veya ceza vermekten vazgeçebilir. Bu nedenle size hakaret edene aynı şekilde hakaretle karşılık vermemeniz hukuki açıdan son derece önemlidir.
3. Şikayet Süresi ve Başvuru Makamları
Hakaret suçu, kural olarak şikayete tabi suçlar arasındadır (Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret hariç).
- 6 Aylık Şikayet Süresi: Hakaret eden fiili ve faili öğrendiğiniz tarihten itibaren 6 ay içinde şikayet hakkınızı kullanmanız gerekir. Aksi halde şikayet hakkı düşer.
- Nereye Başvurulur? İkamet ettiğiniz veya suçun işlendiği yerdeki Cumhuriyet Başsavcılığı’na yazılı bir şikayet dilekçesi verilerek veya en yakın Polis Merkezi / Jandarma Karakolu’na gidilerek ifade verilmek suretiyle süreç başlatılır.
4. Uzlaştırma Süreci
Hakaret suçu, Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince uzlaştırma kapsamındadır.
- Savcılık soruşturması tamamlandıktan sonra dosya Uzlaştırma Bürosu’na gönderilir ve taraflara tarafsız bir uzlaştırmacı atanır.
- Şüpheli ile uzlaşmak için bir şart koyabilirsiniz (örneğin; şüphelinin sizden özür dilemesi, belirli bir hayır kurumuna bağış yapması veya belirli bir miktar maddi/manevi tazminat ödemesi).
- Uzlaşma sağlandığı takdirde dosya mahkemeye gitmeden kapanır.
5. Tazminat Davası Açma Hakkı (Manevi Tazminat)
Ceza soruşturması veya davası devam ederken ya da uzlaşma sağlanamadığı durumlarda; hakarete uğrayan kişi, yaşadığı elem, keder ve kişilik haklarının ihlal edilmesi nedeniyle Asliye Hukuk Mahkemesi’nde Manevi Tazminat Davası açabilir.
Sonuç Ve Hukuki Tavsiye
Özellikle dijital ortamda işlenen hakaret suçlarında şüpheli profillerin tespiti (IP adresi tespiti, HTS kayıtları), delillerin hukuka uygun toplanması ve şikayet dilekçesinin doğru maddelere dayanarak hazırlanması uzmanlık gerektirir.
Süreç boyunca hak kaybına uğramamak ve tazminat haklarınızı eksiksiz kullanabilmek için bir ceza hukuku avukatından profesyonel destek almanız tavsiye edilir
Av. Gökhan TEKTAŞ
Tektaş Hukuk Bürosu